{"id":1494,"date":"2022-02-16T19:06:13","date_gmt":"2022-02-16T15:06:13","guid":{"rendered":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/?p=1494"},"modified":"2022-02-16T19:06:13","modified_gmt":"2022-02-16T15:06:13","slug":"az%c9%99rbaycanda-tatar-yazicisinin-kitabi-cixib","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/az%c9%99rbaycanda-tatar-yazicisinin-kitabi-cixib\/","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda tatar yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n kitab\u0131 \u00e7\u0131x\u0131b"},"content":{"rendered":"<p><strong>Tan\u0131nm\u0131\u015f yeni n\u0259sil tatar yaz\u0131\u00e7\u0131-publisisti, 100 ya\u015fl\u0131 \u201cKazan Odlar\u0131\u201d \u0259d\u0259biyyat-m\u0259d\u0259niyy\u0259t jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktoru R\u00fcst\u0259m Qaliullinin Az\u0259rbaycanda hekay\u0259l\u0259r kitab\u0131 g\u00fcn \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u00fcb. <\/strong><\/p>\n<p>\u201cAta v\u0259 o\u011ful\u201d adl\u0131 kitabda m\u00fc\u0259llifin 8 hekay\u0259si toplan\u0131b. Hekay\u0259l\u0259ri ruscadan v\u0259 tatarcadan \u015fair-publisist, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i \u0130lqar T\u00fcrko\u011flu \u00e7evirib.<\/p>\n<p>Beyn\u0259lxalq \u201cAla\u015f\u201d \u018fd\u0259biyyat M\u00fckafat\u0131 laureat\u0131, \u015fair-publisist \u018fkb\u0259r Qo\u015fal\u0131 kitaba \u201c\u018fn yeni tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 v\u0259 R\u00fcst\u0259m Qaliullin\u201d adl\u0131 \u00f6ns\u00f6z yaz\u0131b.<\/p>\n<p>Tatar yaz\u0131\u00e7\u0131s\u0131n\u0131n kitab\u0131n\u0131n redaktoru K\u0259mal\u0259 S\u0259lim M\u00fcsl\u00fcmq\u0131z\u0131, r\u0259ssam\u0131 N\u0259vai Metindir.<br \/>\nYeni n\u0259sil tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus ciddiyy\u0259ti, \u00e7al\u0131\u015fqanl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 istedad\u0131 il\u0259 se\u00e7il\u0259n n\u00fcmay\u0259nd\u0259si R\u00fcst\u0259m Qaliullinin hekay\u0259l\u0259rd\u0259n ibar\u0259t n\u0259sr kitab\u0131 iki qarda\u015f xalq\u0131n \u0259d\u0259bi, m\u0259d\u0259ni \u0259laq\u0259l\u0259rinin m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sin\u0259 xidm\u0259t ed\u0259n layih\u0259l\u0259rd\u0259n biri kimi \u00f6n\u0259mlidir. \u201cAta v\u0259 o\u011ful\u201d R\u00fcst\u0259m Qaliullinin tatarca v\u0259 ruscadan sonra, ba\u015fqa dild\u0259 \u00e7\u0131xan ilk kitab\u0131 olma \u00f6z\u0259lliyin\u0259 d\u0259 sahibdir.<\/p>\n<p><em>\u018fkb\u0259r Qo\u015fal\u0131n\u0131n R\u00fcst\u0259m Qaliullinin Az\u0259rbaycanda \u00e7\u0131xan ilk kitab\u0131na yazd\u0131\u011f\u0131 \u00f6ns\u00f6z\u00fc (v\u0259 onun \u00f6zke\u00e7mi\u015fini) oxucularla payla\u015f\u0131r\u0131q:<\/em><\/p>\n<p><strong>\u018fN YEN\u0130 TATAR \u018fD\u018fB\u0130YYATI V\u018f R\u00dcST\u018fM QAL\u0130ULL\u0130N<\/strong><\/p>\n<p>Tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 dedikd\u0259 Az\u0259rbaycanl\u0131 oxucunun t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcnd\u0259 \u00f6nc\u0259 m\u0259hz tatar \u015feiri canlan\u0131r \u2013 daha konkret olsaq, Abdulla Tukay, Musa C\u0259lil adlar\u0131 \u00f6nplana \u00e7\u0131x\u0131r. H\u0259m tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n bu klassikl\u0259ri \u015fair olduqlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn h\u0259m d\u0259, Az\u0259rbaycanda sevil\u0259-sevil\u0259 oxunduqlar\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 bizd\u0259 daha \u00e7ox poeziya il\u0259 assosiasiya olunur. \u018flb\u0259tt\u0259, akademik \u00e7evr\u0259l\u0259r, ayr\u0131-ayr\u0131 oxucular tatar n\u0259srin\u0259 d\u0259 b\u0259l\u0259ddir \u2013 bu \u00f6z yerind\u0259; ancaq t\u0259krar\u00e7\u0131l\u0131q olmas\u0131n, tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n Az\u0259rbaycanda daha \u00e7ox tatar poeziyas\u0131 \u015f\u0259klind\u0259 q\u0259bul g\u00f6rd\u00fcy\u00fc bir faktd\u0131r. \u2013 Bu yax\u015f\u0131d\u0131rm\u0131, yax\u015f\u0131 deyilmi? \u2013 ayr\u0131 m\u0259s\u0259l\u0259dir, m\u0259nc\u0259 n\u0259 yax\u015f\u0131d\u0131r, n\u0259 d\u0259 pisdir, g\u0259rginlik yaratmayan, bir q\u0259d\u0259r d\u0259, t\u0259bii t\u0259sir ba\u011f\u0131\u015flayan sad\u0259 ger\u00e7\u0259klikdir&#8230; Bu d\u0259f\u0259 \u0259limizd\u0259 bir tatar nasirinin kitab\u0131 var.<\/p>\n<p>\u018fn yeni n\u0259sil tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus ciddiyy\u0259ti, \u00e7al\u0131\u015fqanl\u0131\u011f\u0131 v\u0259 istedad\u0131 il\u0259 se\u00e7il\u0259n n\u00fcmay\u0259nd\u0259si R\u00fcst\u0259m Qaliullinin n\u0259sr kitab\u0131 Az\u0259rbaycan oxucusuna t\u0259qdim olunur. Bu, ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259, iki qarda\u015f xalq\u0131n \u0259d\u0259bi ili\u015fkil\u0259ri (\u00fcmum\u0259n ictimai-m\u0259d\u0259ni i\u015fbirliyi) bax\u0131m\u0131ndan diqq\u0259t\u0259layiq faktd\u0131r. Kitabda yer alan \u0259s\u0259rl\u0259r \u0130lqar T\u00fcrko\u011flu t\u0259r\u0259find\u0259n dilimiz\u0259 \u00e7evrilib. Bu m\u00fcnasib\u0259tl\u0259 h\u0259m onu, h\u0259m d\u0259 R\u00fcst\u0259m Qaliullini, \u00fcmum\u0259n kitab\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131nda, n\u0259\u015frind\u0259 \u0259m\u0259yi ke\u00e7\u0259n h\u0259r k\u0259si, el\u0259c\u0259 d\u0259, oxucular\u0131m\u0131z\u0131 \u00fcr\u0259kd\u0259n qutlay\u0131ram!<br \/>\nBu, Az\u0259rbaycan \u0259d\u0259bi ictimaiyy\u0259tinin, \u00f6z\u0259llikl\u0259 d\u0259, yeni n\u0259sil yazarlar\u0131m\u0131z\u0131n tatar xalq\u0131n\u0131n \u0259n yeni \u0259d\u0259bi n\u0259slinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131na \u00fcmid (inam) dolu bax\u0131\u015f\u0131n\u0131n ifad\u0259sidir. Bir tatar nasirinin Az\u0259rbaycanda kitab\u0131n\u0131n \u00e7\u0131xmas\u0131 t\u00fcrk \u00f6lk\u0259 v\u0259 topluluqlar\u0131 aras\u0131nda \u0259d\u0259bi ili\u015fkil\u0259rin g\u00fccl\u0259n\u00acdi-rilm\u0259si i\u015fin\u0259 d\u0259 t\u00f6hf\u0259dir;<\/p>\n<p>R\u00fcst\u0259m Qaliullinin kitab\u0131 h\u0259m Az\u0259rbaycanda \u00e7\u0131xan ilk kitab\u0131 olmas\u0131, h\u0259m d\u0259 n\u0259sr kitab\u0131 olmas\u0131 etibar\u0131 il\u0259 maraql\u0131 v\u0259 diqq\u0259t\u00e7\u0259kicidir;<br \/>\nTatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n bug\u00fcn R\u00fcst\u0259m Qaliullin v\u0259 \u0259d\u0259bi n\u0259silda\u015flar\u0131n\u0131n timsal\u0131nda yeni n\u0259sil yazarlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n \u00e7i\u00e7\u0259kl\u0259ndirilm\u0259si, nec\u0259 dey\u0259rl\u0259r, torpa\u011f\u0131n havaland\u0131r\u0131l\u0131b \u015fumlanmas\u0131, yeni toxumlar s\u0259pilm\u0259si, fidanlar \u0259kilm\u0259si&#8230; alq\u0131\u015fa layiqdir. Bel\u0259 alq\u0131\u015falayiq i\u015fl\u0259r \u0259b\u0259di g\u0259nc klassik Abdulla Tukay irsinin, onun q\u0131sa, lakin i\u015f\u0131ql\u0131 \u00f6mr\u00fcn\u00fcn \u00e7a\u011fda\u015f g\u0259nc ya\u00aczarlar\u0131n \u00f6mr\u00fcn\u0259 \u00e7\u00f6kd\u00fcy\u00fcn\u00fc, Tukay \u00f6mr\u00fcn\u00fcn bu g\u00fcn\u00fcn g\u0259nc tatar yazarlar\u0131 simas\u0131nda ya\u015f\u0131lland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir;<\/p>\n<p>Yazar\u0131n kitabda yer alan \u0259s\u0259rl\u0259rinin se\u00e7imi d\u0259, \u00e7a\u011fda\u015f tatar ictimai-m\u0259d\u0259ni, f\u0259ls\u0259fi (bir s\u00f6zl\u0259, h\u0259yati) d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259sinin t\u0259callas\u0131 kimi d\u0259y\u0259rl\u0259ndiril\u0259 bil\u0259r. Bu d\u0259y\u0259rl\u0259ndirm\u0259 \u00f6z\u00fcnd\u0259 i\u015f\u0131\u011f\u0131, \u00fcmidi, y\u00fcks\u0259k ruhu t\u0259zah\u00fcr etdirir. Kitabda toplanm\u0131\u015f \u0259s\u0259rl\u0259rin m\u0259zmunu tatar qarda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n yaln\u0131z g\u0259nclik d\u00fcnyas\u0131na (duy\u011fular\u0131na) deyil, b\u00fct\u00f6vl\u00fckd\u0259 tatar xalq\u0131n\u0131n \u00e7a\u011fda\u015f ya\u015fant\u0131lar\u0131na, d\u00fcn\u0259n\u0259 v\u0259 sabaha bax\u0131\u015f\u0131na ayna tutur;<\/p>\n<p>R\u00fcst\u0259m Qaliullinin Az\u0259rbaycanda ilk kitab\u0131n\u0131n t\u0259rtibi, hekay\u0259l\u0259rin ruscadan v\u0259 tatarcadan Az\u0259rbaycancaya \u00e7evrilm\u0259si, kitabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 t\u00fcrk m\u0259d\u0259ni birliyi \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7al\u0131\u015fan Turan sevdal\u0131 \u0130lqar T\u00fcrko\u011flu t\u0259r\u0259find\u0259n ger\u00e7\u0259kl\u0259\u015fdirilib. Bu \u00f6zl\u00fcy\u00fcnd\u0259, \u0259d\u0259biyyat\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z aras\u0131nda sa\u011flam v\u0259 g\u00fcv\u0259nli yarad\u0131c\u0131l\u0131q (i\u015fbirliyi) m\u00fchitinin imkanlar\u0131n\u0131 g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>B\u0259li, Az\u0259rbaycan kitabxanalar\u0131, \u0259d\u0259biyyat t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131m\u0131z, ara\u015fd\u0131rma\u00e7\u0131lar\u0131m\u0131z yeni kitab qazan\u0131r, yeni n\u0259sil yazarlar\u0131m\u0131z yeni i\u015fbirliyi \u00fcf\u00fcql\u0259rin\u0259 boylan\u0131r, yeni ideyalar (t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcsl\u0259r) g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259lir. \u018fg\u0259r Y\u00fcr k\u00fcr\u0259sinin x\u0259rit\u0259sin\u0259 baxsaq, g\u00f6r\u0259rik ki, Kazan (Tatar\u0131stan) ana materikimiz Avrasiyada, Bak\u0131 (Az\u0259rbaycan) is\u0259 \u00fcmum\u0259n planetd\u0259 m\u0259rk\u0259zi co\u011frafi m\u00f6vqed\u0259 yerl\u0259\u015fir&#8230; Bu m\u00f6vqenin ancaq co\u011frafi olanda qalmamas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ilk n\u00f6vb\u0259d\u0259 yarad\u0131c\u0131 ayd\u0131nlar, \u015fairl\u0259r, yaz\u0131\u00e7\u0131lar, m\u0259d\u0259niyy\u0259t-s\u0259n\u0259t, elm xadiml\u0259ri v\u0259 \u00f6z \u0259l-\u00fcr\u0259k-ruh birlikl\u0259ri m\u0259d\u0259ni-m\u0259n\u0259vi, intellektual enerji al\u0131\u015f-veri\u015find\u0259 bulanmal\u0131d\u0131r. Bu is\u0259 \u00f6z\u00fcn\u00fc \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259, kitablarda g\u00f6st\u0259rir.<\/p>\n<p>\u201cAta v\u0259 o\u011ful\u201d g\u00f6st\u0259rir ki, Bak\u0131-Kazan, Az\u0259rbaycan-Tatar\u0131stan \u0259d\u0259bi-m\u0259d\u0259ni i\u015fbirliyi daha da geni\u015fl\u0259nm\u0259 imkanlar\u0131na sahibdir. Yeni \u0259d\u0259bi n\u0259sill\u0259r \u00f6z yarad\u0131c\u0131l\u0131q u\u011furlar\u0131 il\u0259 bu i\u015fbirliyind\u0259 yer almaq, birliyimizi q\u00fcvv\u0259tl\u0259ndirm\u0259k, bizl\u0259ri bir-birimiz\u0259 do\u011fmala\u015fd\u0131rmaq haqq\u0131na v\u0259 imkan\u0131na sahibdir.<\/p>\n<p>Bax, el\u0259 bu anlamda, R\u00fcst\u0259m Qaliullin kimi istedadl\u0131 v\u0259 \u00fcf\u00fcq\u00fcgeni\u015f bir tatar yazar\u0131n\u0131n kitab\u0131 timsal\u0131nda g\u0259nc tatar yazarlar\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131q \u00f6rn\u0259kl\u0259rinin Az\u0259rbaycanda (dig\u0259r qarda\u015f \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259, topluluqlarda) kitabla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131 b\u00f6y\u00fck \u0259d\u0259biyyat v\u0259 \u0259d\u0259bi i\u015fbirliyi yolunda \u00f6z\u00fcn\u0259m\u0259xsus bir a\u015famad\u0131r.<\/p>\n<p>Tatar \u0259d\u0259bi g\u0259ncliyinin parlaq n\u00fcmay\u0259nd\u0259si, \u201cKazan Odlar\u0131\u201d jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktoru R\u00fcst\u0259m Qaliullinin \u0259d\u0259bi-t\u0259\u015fkilati \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 v\u0259 yarad\u0131c\u0131l\u0131q \u00f6rn\u0259kl\u0259ri il\u0259 tan\u0131\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n Tatar\u0131standa (bir xeyli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 Sibird\u0259, Uralboylar\u0131nda) \u00e7a\u011fda\u015f \u0259d\u0259bi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259nin ah\u0259ngi (s\u00f6z\u00fcn ritmi, yeni yazarlar\u0131n i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131&#8230;) haqq\u0131nda oxucular\u0131m\u0131z\u0131n t\u0259s\u0259vv\u00fcr\u00fcn\u00fcn m\u00f6hk\u0259ml\u0259nm\u0259sind\u0259 rol oynayaca\u011f\u0131na inan\u0131ram.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, R\u00fcst\u0259m Qaliullin hans\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131n t\u0259msil\u00e7isidir? O \u0259d\u0259biyyat\u0131n \u00f6z\u0259llikl\u0259ri, ten-densiyalar\u0131 n\u0259d\u0259n ibar\u0259tdir? \u2013 Bu m\u0259qamlara bir q\u0259d\u0259r i\u015f\u0131q salma\u011f\u0131 m\u0259qs\u0259d\u0259uy\u011fun say\u0131ram.<br \/>\nG\u0259nc dostumuz, yazar qarda\u015f\u0131m\u0131z R\u00fcst\u0259m Qaliullinin m\u0259nsub oldu\u011fu tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 erk\u0259n y\u00fczillikl\u0259r\u0259 dayal\u0131 bir inki\u015faf yoluna malikdir. Tatar qara\u015flar\u0131m\u0131z da, ba\u015fqa t\u00fcrksoylu xalqlar kimi \u00f6zl\u0259rin\u0259 aid olan s\u00f6z s\u0259n\u0259tinin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda Runik yaz\u0131s\u0131 il\u0259 \u0259s\u0259rl\u0259r yarad\u0131b. ( \u2013Tatar yaz\u0131l\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n ilk d\u00f6vr\u00fc kimi \u015f\u00f6hr\u0259tli (\u0130dil-)Bulqar d\u00f6vl\u0259tinin h\u00f6km s\u00fcrd\u00fcy\u00fc d\u00f6vr q\u0259bul edilir.)<\/p>\n<p>XIII y\u00fczilliyin ikinci yar\u0131s\u0131ndan XV y\u00fczilliyin ortalar\u0131na q\u0259d\u0259rki tarixd\u0259 (\u201cQ\u0131z\u0131l Orda d\u00f6vr\u00fc\u201dnd\u0259) is\u0259 tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 G\u00fcndo\u011far v\u0259 b\u00fct\u00fcn ba\u015fqa t\u00fcrk boylar\u0131n\u0131n \u0259d\u0259biyyat\u0131 il\u0259 ba\u011fda\u015fla\u015faraq inki\u015faf edib.<br \/>\nKazan xanl\u0131\u011f\u0131 y\u0131x\u0131ld\u0131qdan sonra toplum h\u0259yat\u0131nda \u00f6z\u00fcn\u00fc g\u00f6st\u0259r\u0259n dur\u011funluq, t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, \u00e7ox uzun s\u00fcr\u0259 davam edib. \u00d6z\u00fcn\u00fc yenid\u0259n dir\u00e7\u0259ltm\u0259y\u0259 ba\u015flayan tatar \u015feirind\u0259 XVIII y\u00fczilliyin ikinci yar\u0131s\u0131ndan etibar\u0259n toplumun inki\u015faf\u0131n\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdir\u0259n d\u00fcny\u0259vi t\u0259hsil modelini (v\u0259 zehnini) \u00fcst\u00fcn tutan tendensiya yer al\u0131b (zamanla bu tendensiya qanunauy\u011fun \u015f\u0259kl\u0259 \u00e7evrilib).<br \/>\nXVIII-XIX y\u00fczilliyin \u0259n \u00fcnl\u00fc \u0259dibl\u0259ri d\u0259 m\u0259hz \u015fairl\u0259r olub.<\/p>\n<p>XX y\u00fczilliyin ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 art\u0131q yaln\u0131z G\u00fcndo\u011fara deyil, G\u00fcnbatara da y\u00f6-n\u0259lm\u0259y\u0259 ba\u015flay\u0131b. Bu d\u00f6vr tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131, \u201cC\u0259dit\u00e7ilik\u201d h\u0259r\u0259kat\u0131na ba\u011fl\u0131 fikri-estetik g\u0259l\u0259\u00acn\u0259kl\u0259ri inki\u015faf etdirib (Avropan\u0131n \u00e7atd\u0131\u011f\u0131 m\u0259d\u0259niyy\u0259ti d\u0259 \u00f6rn\u0259k g\u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k), \u00f6z yoluna davam edib. \u018flb\u0259tt\u0259, tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n yeni t\u0259m\u0259ll\u0259r \u00fcz\u0259rind\u0259 inki\u015faf\u0131nda m\u0259tbuat\u0131n, kitab\u0131n, t\u0259rc\u00fcm\u0259nin rolu \u00f6z\u00fcn\u0259xas m\u00f6vqey\u0259 sahibdir. O da t\u0259sad\u00fcfi deyil ki, bu d\u00f6vrd\u0259 tatarlar, dem\u0259k olar, b\u00fct\u00fcn t\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131n\u0131 ayd\u0131nlad\u0131b, m\u0259dr\u0259s\u0259l\u0259r a\u00e7\u0131b, d\u0259rgi v\u0259 q\u0259zetl\u0259r n\u0259\u015fr etdirib v\u0259 sanki \u0259d\u0259biyyatda bir \u00e7ox t\u00fcrk boylar\u0131na y\u00f6n verm\u0259k rolunu \u00fcz\u0259rin\u0259 g\u00f6t\u00fcr\u00fcb&#8230;<\/p>\n<p>XX y\u00fczilliyin ba\u015flar\u0131nda tatar \u015feiri zirv\u0259y\u0259 qalxd\u0131 v\u0259 \u00f6z alt\u0131n \u00e7a\u011f\u0131n\u0131 ya\u015fad\u0131. Bu d\u00f6vrd\u0259 tatar \u0259d\u0259-biyyat\u0131nda h\u0259m romantizm, h\u0259m realizm, h\u0259m d\u0259 x\u0259lqilik axtar\u0131\u015flar\u0131n\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l \u00f6rn\u0259kl\u0259rini g\u00f6r\u0259 bilirik.<\/p>\n<p>1917-ci il inqilab\u0131ndan sonra Sovet ideologiyas\u0131na ba\u011fl\u0131 inki\u015faf ed\u0259n tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 b\u0259zi \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131qlara b\u0259xmayaraq, XXI y\u00fczilliy\u0259 dolu bir miras buraxd\u0131; lakin bu m\u00fcdd\u0259td\u0259 tatar \u0259dib-l\u0259rinin G\u00fcndo\u011far v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 ba\u011fl\u0131l\u0131qdan xeyli qopuq qalmas\u0131 sonucunda onlar qarda\u015f t\u00fcrk boylar\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131 v\u0259 t\u0259msil\u00e7il\u0259ri il\u0259 ili\u015fkil\u0259rd\u0259n d\u0259 qopuq qalm\u0131\u015f oldu. (XX y\u00fczilliyin 20-30-cu ill\u0259rind\u0259, Stalin zaman\u0131nda b\u0259zi tatar \u0259dibl\u0259ri \u201ckommunizm ideologiyas\u0131\u201dna meyl etdi.)<\/p>\n<p>II D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda ya\u015fanan itkil\u0259r d\u0259 tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131na b\u00f6y\u00fck t\u0259sir etdi; lakin bunu da dem\u0259k laz\u0131m ki, bu sava\u015f zaman\u0131nda q\u0259hr\u0259man \u0259dibl\u0259r d\u0259 ortaya \u00e7\u0131xd\u0131. (1941-1945-ci ill\u0259rd\u0259 \u0259n a\u011f\u0131r ortamda ulduzu parlayan Musa C\u0259lil buna bariz \u00f6rn\u0259kdir) .<\/p>\n<p>Y\u00fczill\u0259rdir G\u00fcndo\u011far v\u0259 G\u00fcnbatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u0259n g\u00f6z\u0259l \u00f6rn\u0259kl\u0259rini g\u00f6t\u00fcr\u0259r\u0259k inki\u015faf ed\u0259n tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131, ke\u00e7\u0259n y\u00fczilliyin 60-c\u0131 ill\u0259rind\u0259 t\u0259z\u0259 (f\u0259ls\u0259fi v\u0259 lirik) \u0259s\u0259rl\u0259rl\u0259 yenid\u0259n zirv\u0259y\u0259 qalxd\u0131. 70, 80-ci ill\u0259rd\u0259 daha yeni \u0259d\u0259bi n\u0259sill\u0259r meydana \u00e7\u0131xd\u0131. Bu d\u00f6n\u0259m \u0259d\u0259biyyat\u0131nda \u0259slind\u0259 h\u0259r zaman ke\u00e7\u0259rli olan ortaq m\u00f6vzular i\u015fl\u0259nildi: k\u0259nd t\u0259bi\u0259ti, insan k\u00f6nl\u00fcn\u00fcn g\u00f6z\u0259lliyi, \u0259xlaq d\u0259y\u0259rl\u0259ri, ya\u015fam v\u0259 \u00f6l\u00fcm haqq\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259, nigaran\u00e7\u0131l\u0131q, e\u015fq v\u0259 dostluq&#8230;<br \/>\nO da gizlin deyil ki, Sovet d\u00f6n\u0259mind\u0259 tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131nda siyasi s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n m\u00f6vzular darald\u0131, s\u00f6z s\u0259n\u0259ti xalqa yax\u0131n v\u0259 anla\u015f\u0131lan olsun dey\u0259 \u201cb\u0259sitl\u0259\u015fdirildi\u201d. Millilik gizl\u0259nildi, yazarlar duy\u011fular\u0131n\u0131, bir qayda olaraq, \u201cEzop dili\u201d il\u0259 yazma\u011fa ba\u015flad\u0131. G\u00fcndo\u011far v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 \u0259d\u0259-biyyat\u0131, m\u0259d\u0259niyy\u0259ti il\u0259 olan ba\u011flant\u0131lar z\u0259ifl\u0259di. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n d\u0259, G\u00fcndo\u011far v\u0259 T\u00fcrk xalqlar\u0131n\u0131n yaratd\u0131\u011f\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r y\u00fczill\u0259ri adlayan g\u0259l\u0259n\u0259y\u0259 g\u00f6r\u0259 orijinaldan oxunmaq \u0259v\u0259zin\u0259, art\u0131q rusca \u00e7ev-ril\u0259rd\u0259 izl\u0259nm\u0259y\u0259 (oxunma\u011fa) ba\u015flan\u0131ld\u0131&#8230;<\/p>\n<p>Sovet d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 tatar yazarlar\u0131 \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rin\u0259, rus \u0259d\u0259biyyat\u0131 vasit\u0259sil\u0259 Avropa \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131, onun \u00f6z\u0259llikl\u0259rini da\u015f\u0131d\u0131. Partiya ideologiyas\u0131na ba\u011fl\u0131l\u0131q s\u0259b\u0259biyl\u0259 Sovet d\u00f6n\u0259mi tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 m\u00f6vzu bax\u0131m\u0131ndan b\u00f6y\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcd\u0259 rus \u0259d\u0259biyyat\u0131na b\u0259nz\u0259di, h\u0259m n\u0259zm, h\u0259m d\u0259 n\u0259sr dem\u0259k olar, rus \u0259d\u0259biyyat\u0131 t\u0259siri alt\u0131na d\u00fc\u015fd\u00fc. \u0130deoloji t\u0259zyiq h\u00f6km s\u00fcrd\u00fc. Bel\u0259c\u0259, tatar \u015feiri G\u00fcndo\u011far (v\u0259 T\u00fcrk) d\u00fcnyas\u0131ndan qopdu v\u0259 t\u0259\u0259ss\u00fcf ki, \u0259n \u0259ski d\u00f6n\u0259ml\u0259rd\u0259n g\u0259l\u0259n b\u0259zi g\u0259l\u0259n\u0259kl\u0259rini itirdi&#8230;<\/p>\n<p>Daha sonra, 1990-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 ya\u015fl\u0131, ustad \u0259dibl\u0259r \u00f6z duy\u011fu v\u0259 d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259ri il\u0259 diqq\u0259t \u00e7\u0259km\u0259y\u0259 davam ed\u0259rk\u0259n, art\u0131q g\u0259nc n\u0259sil yazarlar\u0131 da onlarla yana\u015f\u0131, \u0259d\u0259biyyatda \u00f6z yerl\u0259rini tapma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fd\u0131 (v\u0259 bir \u00e7oxu bunu bacard\u0131)&#8230; v\u0259 yeni n\u0259sil yazarlar\u0131, XX y\u00fczilin 90-c\u0131 ill\u0259rind\u0259n bug\u00fcn\u0259, \u00e7a\u011fda\u015f insan\u0131n ruh d\u00fcnyas\u0131n\u0131 t\u0259svir ed\u0259r\u0259k, qlobal nigaran\u00e7\u0131l\u0131q v\u0259 \u00fcmidl\u0259r\u0259 ba\u011fland\u0131&#8230; Yeni d\u00f6vr tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131nda t\u0259svir v\u0259 fikir birliyi, hiss v\u0259 a\u011fl\u0131n b\u00fct\u00fcnl\u00fcy\u00fc, xalq \u0259d\u0259biyyat\u0131 v\u0259 G\u00fcn-do\u011far kalssik \u0259d\u0259biyyat g\u0259l\u0259n\u0259kl\u0259rinin canlanmas\u0131 \u0259sas m\u00f6vzu oldu.<\/p>\n<p>\u00d6z\u0259llikl\u0259, bir \u00e7ox tatar \u0259dibinin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda Tatar\u0131stan\u0131n d\u00f6vl\u0259t\u00e7ilik \u015f\u00fcurunu, parlaq g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 \u00fcmidini d\u0259 g\u00f6r\u0259 bil\u0259rik. \u018fn yeni tatar \u0259dibl\u0259ri bu d\u00f6n\u0259md\u0259 milli ruhu, dili v\u0259 b\u0259rab\u0259rliyi qorumaqda \u00e7ox \u00f6n\u0259mli bir rola sahibdir. Tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131nda yazar\u0131n taleyi il\u0259 mill\u0259tin taleyinin birg\u0259 inki\u015faf etdiyini vur\u011fulaya bil\u0259rik; art\u0131q bu d\u00f6vrd\u0259 G\u00fcndo\u011far v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 il\u0259 ili\u015fkil\u0259r yenid\u0259n canlanma\u011fa v\u0259 q\u00fcvv\u0259tl\u0259nm\u0259y\u0259 ba\u015flad\u0131, bir \u00e7ox tatar yazar\u0131 bu ill\u0259rd\u0259 \u0259n \u00fcnl\u00fc G\u00fcndo\u011far v\u0259 T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 \u0259d\u0259biyyat\u0131 klassikl\u0259rinin, \u00e7a\u011fda\u015f yazarlar\u0131n \u0259s\u0259rl\u0259rini tatarcaya \u00e7evirdi v\u0259 ya \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259ri ba\u015fqa dill\u0259r\u0259 \u00e7evrildi.<\/p>\n<p>2000-ci ill\u0259rd\u0259 tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131 yeni, maraql\u0131 m\u00f6vzu v\u0259 t\u0259svirl\u0259rl\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015fdir\u0259n yet\u0259n\u0259kli g\u0259nc q\u0259l\u0259ml\u0259r yeti\u015fdi.<\/p>\n<p>Tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n \u0259n \u00f6nd\u0259 g\u0259l\u0259n ba\u015fqa bir \u00f6z\u0259lliyi d\u0259 var: tatar ya\u015fam t\u0259rzi h\u0259mi\u015f\u0259 k\u0259nd v\u0259 k\u0259nd h\u0259yat\u0131 il\u0259 &#8211; sanki iki paralel al\u0259ml\u0259 s\u0131x ba\u011fl\u0131 olub. Amma son 20-25 il i\u00e7ind\u0259 k\u0259ndl\u0259rin ki\u00e7ilm\u0259si, h\u0259tta bir \u00e7oxunun s\u0131radan \u00e7\u0131xmas\u0131 v\u0259 k\u0259ndd\u0259n \u015f\u0259h\u0259r\u0259 k\u00f6\u00e7, yazarlar\u0131 olumsuz bir \u015f\u0259kild\u0259 t\u0259sirl\u0259ndirm\u0259mi\u015f deyil.<\/p>\n<p>Bel\u0259likl\u0259, \u0259d\u0259biyyata \u015f\u0259h\u0259r m\u0259d\u0259niyy\u0259ti v\u0259 dili hakim olma\u011fa ba\u015flad\u0131&#8230; lakin dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n bu durum tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131 \u015f\u0259h\u0259r ah\u0259ngi, \u015f\u0259h\u0259r ritmi, \u015f\u0259h\u0259r b\u0259z\u0259kl\u0259ri il\u0259 z\u0259nginl\u0259\u015fdirdi. G\u0259nc tatar yazarlar\u0131n\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda bir ba\u015fqa yenilik, sad\u0259c\u0259 onlara \u00f6zg\u00fc bir fikir y\u00fcr\u00fctm\u0259 \u00e7abas\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131d\u0131r&#8230; Do\u011faya, h\u0259yata olan sevgi, h\u0259m k\u0259ndin g\u00f6z\u0259lliyi, h\u0259m sad\u0259c\u0259 \u015f\u0259h\u0259r\u0259 m\u0259xsus bir \u00f6z\u0259llik&#8230; X\u0259yallar\u0131 y\u00fcks\u0259kd\u0259 olan g\u0259nc yazarlar sevgi v\u0259 xalq\u0131n taleyi il\u0259 ba\u011fl\u0131 \u0259s\u0259rl\u0259r yazmaqdad\u0131r&#8230; Ayr\u0131ca, g\u0259ncl\u0259rin yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131nda k\u00f6n\u00fcl s\u0131z\u0131lt\u0131s\u0131, s\u0259mimiyy\u0259t v\u0259 d\u00fcr\u00fcstl\u00fck vard\u0131r. Ana m\u00f6vzu is\u0259 \u0259sas\u0259n e\u015fqdir, e\u015fqin \u00f6z\u00fcd\u00fcr&#8230;<\/p>\n<p>\u00c7a\u011fda\u015f tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131n\u0131n bir \u00f6z\u0259lliyi d\u0259 var: Yazarlar t\u0259bi\u0259t\u0259 \u00e7ox yax\u0131nd\u0131r, t\u0259bi\u0259t il\u0259 \u00f6zl\u0259rini bir b\u00fct\u00fcn olaraq g\u00f6r\u00fcr. Onlar\u0131n yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6y, bulud, ulduz, G\u00fcn\u0259\u015f, Ay, k\u00fcl\u0259k, ya\u011f\u0131\u015f, gec\u0259&#8230; kimi s\u00f6zl\u0259rd\u0259n \u201ctoxunub\u201d. B\u00fct\u00fcn bu s\u00f6zl\u0259r \u00e7ox r\u0259ngli, \u00e7ox h\u0259r\u0259k\u0259tli, d\u0259yi\u015fik \u015f\u0259kil v\u0259 hallarda veril-m\u0259kd\u0259dir. Bunun s\u0259b\u0259bi, bir t\u0259r\u0259fd\u0259n yazarlar\u0131n k\u0259nd h\u0259yat\u0131 il\u0259 yax\u0131ndan ba\u011fl\u0131 olmas\u0131, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 qloballa\u015fan d\u00fcnyada yazar\u0131n bir f\u0259rd olaraq qalma m\u00fccadil\u0259si il\u0259 insanlardan, toplumdan uzaqla\u015faraq \u00f6z i\u00e7 d\u00fcnyas\u0131na qapanmas\u0131, yaln\u0131zl\u0131\u011fa \u00fcst\u00fcnl\u00fck verm\u0259sidir, dey\u0259 bil\u0259rik.<\/p>\n<p>2000-ci ill\u0259rd\u0259 yeni toplumun durumu, yeni h\u0259yat\u0131n anlam\u0131 v\u0259 d\u0259y\u0259rl\u0259ri il\u0259 ilgili d\u0259rin f\u0259ls\u0259fi d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259r tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131na yeni bir r\u0259ng qazand\u0131rd\u0131; ba\u015fqa bir yandan XX y\u00fczil tatar \u0259dibl\u0259ri \u00f6z \u0259s\u0259rl\u0259rini milli v\u0259 ilahi (dini) ah\u0259ng(l\u0259r)l\u0259 (d\u0259) z\u0259nginl\u0259\u015fdirdi&#8230;<\/p>\n<p>&#8230;G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131nda h\u00fcznl\u00fc v\u0259 ya\u015fam dolu ikili yol alan, romantizm\u0259 s\u00f6yk\u0259n\u0259n, insan\u0131n i\u00e7 duy\u011fular\u0131na y\u00f6n\u0259l\u0259n lirik \u0259s\u0259rl\u0259r d\u0259 yaz\u0131lmaqdad\u0131r. H\u00fcznl\u00fc romantizm, h\u0259yat\u0131n ac\u0131mas\u0131z v\u0259 \u0259dal\u0259tsiz olmas\u0131na yanan, d\u00fcnyan\u0131n v\u0259 insanlar\u0131n d\u0259yi\u015fimin\u0259 inanmayan romantik q\u0259hr\u0259man\u0131, h\u0259yat dolu romantizm is\u0259 h\u0259yatdan z\u00f6vq alma\u011f\u0131 m\u0259dh ed\u0259n, sevgiy\u0259, g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 \u00fcmidl\u0259 baxan n\u0259\u015f\u0259li q\u0259hr\u0259man\u0131 qoyur ortal\u0131\u011fa&#8230;<\/p>\n<p>\u00c7a\u011fda\u015f \u0259d\u0259biyyat\u0131n m\u00f6vzular\u0131ndan biri d\u0259, tatarlar\u0131n \u015fanl\u0131 tarixidir. Yazarlar sad\u0259c\u0259 bug\u00fcn\u00fcn \u00fcz\u00fcnt\u00fcl\u0259ri il\u0259 ya\u015fam\u0131r, onlar g\u0259l\u0259c\u0259y\u0259 ke\u00e7mi\u015fi anaraq, onunla q\u00fcrur duyaraq bax\u0131r. Buna g\u00f6r\u0259 d\u0259, \u0259s\u0259rl\u0259rd\u0259 tez-tez tatarlar\u0131n ke\u00e7mi\u015fd\u0259 v\u0259 bu g\u00fcn ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 yer adlar\u0131 ke\u00e7m\u0259kd\u0259dir. Ayr\u0131ca, tatar mifologiyas\u0131na, tatar xalq \u0259d\u0259biyyat\u0131na g\u00f6nd\u0259rm\u0259l\u0259rl\u0259, dini motivl\u0259rl\u0259 (d\u0259) qar\u015f\u0131la\u015fmaqday\u0131q. Bir ba\u015fqa t\u0259r\u0259fd\u0259n d\u0259, b\u0259zi yazarlar\u0131n t\u0259hsil almaq \u00fc\u00e7\u00fcn getdiyi ya da art\u0131q ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 f\u0259rqli co\u011frafiyalar da tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131na ayr\u0131 bir \u00e7alar qat\u0131r.<\/p>\n<p>Tatar\u0131standa Rusiya federasiyas\u0131 yazarlar\u0131n\u0131n, T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 yazarlar\u0131n\u0131n toplant\u0131lar\u0131, bir \u00e7ox ba\u015fqa festivallar ke\u00e7irilm\u0259kd\u0259dir. (Bizim tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00fcz\u0259rin\u0259 vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131m\u0131z m\u0259qamlar\u0131n bir \u00e7oxu da bel\u0259 toplant\u0131lardan birind\u0259 &#8211; 01-04 oktyabr 2015-ci ild\u0259 Kazanda ke\u00e7iril\u0259n XI \u201cT\u00fcrkc\u0259nin Uluslararas\u0131 \u015eeir \u015e\u00f6l\u0259ni\u201dnd\u0259 tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 \u00fczr\u0259 m\u0259ruz\u0259y\u0259 \u0259saslan\u0131r). Bel\u0259 b\u00f6y\u00fck t\u0259dbirl\u0259r d\u0259 fikir, t\u0259cr\u00fcb\u0259 al\u0131\u015f-veri\u015fi \u00fc\u00e7\u00fcn, yeni \u0259d\u0259bi \u0259laq\u0259l\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7ox \u00f6n\u0259mlidir. Dig\u0259r bir g\u0259li\u015fm\u0259 is\u0259 \u0130KT-nin inki\u015faf\u0131, habel\u0259 dilmanc proqramlar\u0131n\u0131n yaranmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Sevindirici, \u00fcmidverici bir m\u0259qam\u0131 payla\u015fmadan ke\u00e7m\u0259y\u0259k: tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131na g\u0259l\u0259n yeni n\u0259sil yazarlar, ana dilin\u0259 sadiq qalmaqda, onu b\u00fct\u00fcn inc\u0259likl\u0259ri il\u0259 ya\u015fatma\u011fa \u00e7al\u0131\u015fmaqdad\u0131r&#8230;<\/p>\n<p>B\u0259li, R\u00fcst\u0259m Qaliullin bax, bel\u0259 bir \u0259d\u0259bi ke\u00e7mi\u015f \u00fcz\u0259rind\u0259 \u00f6z \u0259d\u0259bi f\u0259aliyy\u0259ti il\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldur; o, h\u0259m ba\u015f redaktor kimi, h\u0259m d\u0259 m\u0259hsuldar yazar olaraq se\u00e7ilir. Art\u0131q vur\u011fulad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kimi, tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 daha \u00e7ox \u015feir k\u00f6k\u0259nlidir, \u015feir\u0259 k\u00f6kl\u0259nib, \u015feir-\u015feir yarpaqlay\u0131b, yarpaq-yarpaq p\u0131-\u00e7\u0131lday\u0131r. R\u00fcst\u0259m ya\u015f\u0131l yarpaqlar\u0131n da, sar\u0131 x\u0259z\u0259ll\u0259rin d\u0259 f\u0259rqind\u0259dir, R\u00fcst\u0259m yarpaq p\u0131\u00e7\u0131lt\u0131s\u0131n\u0131 dinl\u0259y\u0259 bilir, R\u00fcst\u0259m k\u00f6k\u0259 (soyk\u00f6k\u0259) ba\u011fl\u0131d\u0131r. R\u00fcst\u0259m e\u015fqlidir, sevdal\u0131d\u0131r, R\u00fcst\u0259m a\u011f\u0131ll\u0131d\u0131r, d\u0259rrak\u0259lidir \u2013 bax, bu d\u0259ng\u0259 ona n\u0259srd\u0259 k\u00f6kl\u00fc-k\u00f6m\u0259cli v\u0259 ba\u015f\u0131 buludlu ya\u015f\u0131l a\u011faclar dik\u0259ltm\u0259y\u0259 imkan verir.<\/p>\n<p>Qarda\u015f Tatar\u0131stan\u0131n d\u00f6vl\u0259t bayra\u011f\u0131 v\u0259 R\u00fcst\u0259m Qaliullinin, onun \u0259d\u0259bi n\u0259silda\u015flar\u0131n\u0131n \u0259d\u0259biyyat-s\u0259n\u0259t bayra\u011f\u0131 uca olsun!<br \/>\n<strong>Bak\u0131dan Kazana, Az\u0259rbaycandan Tatar\u0131stana salamlar!<\/strong><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-1495\" src=\"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/20220216_185437-300x173.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"173\" srcset=\"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/20220216_185437-300x173.png 300w, https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/20220216_185437-640x369.png 640w, https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/20220216_185437-681x393.png 681w, https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/wp-content\/uploads\/2022\/02\/20220216_185437.png 720w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/p>\n<p><em><strong>R\u00fcst\u0259m Qusman o\u011flu Qaliullin<\/strong><\/em><\/p>\n<p>26.11.1987-ci ild\u0259 Tatar\u0131stan Respublikas\u0131n\u0131n Arsk rayonunun Nalasas\u0131 k\u0259ndind\u0259 do\u011fulub. 2004 c\u00fc ild\u0259 Kazan D\u00f6vl\u0259t Universitetinin Tatar filologiyas\u0131 v\u0259 tarix fak\u00fclt\u0259sin\u0259 daxil olub, universiteti 2009-cu ild\u0259 f\u0259rql\u0259nm\u0259 il\u0259 bitirib, \u201c\u018fn yax\u015f\u0131 \u0259la\u00e7\u0131-m\u0259zun\u201d medal\u0131na layiq g\u00f6r\u00fcl\u00fcb. 2012-ci ild\u0259 dissertasiya m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259r\u0259k filologiya elml\u0259r namiz\u0259di olub. 2018-ci ild\u0259n- \u201cKazan utlar\u0131\u201d (\u201cKazan odlar\u0131\u201d) jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktorudur. 2008-ci ld\u0259n- Tatar\u0131stan Respublikas\u0131 Jurnalistl\u0259r Birliyinin, 2009-cu ild\u0259n Tatr\u0131stan Yaz\u0131\u00e7\u0131lar Birliyinin (2012-ci ild\u0259n TYB \u0130dar\u0259 hey\u0259tinin), 2012-ci ild\u0259n is\u0259 Beyn\u0259lxalq Pen-klubun \u00fczv\u00fcd\u00fcr.<br \/>\n2007-ci ild\u0259 g\u0259nc yazarlar\u0131n \u201c\u0130delem Ak\u00e7arlaq\u0131\u201d (Qran-Pri) Respublika yar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n, 2009-cu ild\u0259 Tatar\u0131stan Respublikas\u0131n\u0131n k\u00fctl\u0259vi informasiya sah\u0259sind\u0259 \u201cDeb\u00fct\u201d XII yar\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n (\u201cB\u0259llur kal\u0259m\u201d (\u201cB\u00fcllur q\u0259l\u0259m\u201d) nominasiyas\u0131 \u00fczr\u0259) qalibi olub. 2015-ci ild\u0259 \u0259d\u0259biyyat sah\u0259sind\u0259 Musa C\u0259lil ad\u0131na Respublika m\u00fckafat\u0131n\u0131n laureat\u0131 se\u00e7ilib.<br \/>\nBe\u015f kitab\u0131n m\u00fc\u0259llifidir: tatar dilind\u0259 &#8211; \u201cQipnoz\u00e7\u0131 malay\u201d (\u201cHipnoz\u00e7u o\u011flan\u201d, 2008), \u201cYullarda jil ak ide\u201d (\u201cYollarda a\u011f k\u00fcl\u0259k&#8230;\u201d, 2012), \u201cTayfik Aydi yarad\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131: obrazlar sistemi v\u0259 janr tipologiyas\u0131\u201d (monoqrafiya, 2016), \u201cVas\u0131yyat\u201d (\u201cV\u0259siyy\u0259t\u201d, 2017), rus dilind\u0259 &#8211; \u201cYalq\u0131zl\u0131q\u201d (\u201c\u041e\u0434\u0438\u043d\u043e\u0447\u0435\u0441\u0442\u0432\u043e\u201d; \u041c\u043e\u0441\u043a\u0432\u0430, 2013).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Tan\u0131nm\u0131\u015f yeni n\u0259sil tatar yaz\u0131\u00e7\u0131-publisisti, 100 ya\u015fl\u0131 \u201cKazan Odlar\u0131\u201d \u0259d\u0259biyyat-m\u0259d\u0259niyy\u0259t jurnal\u0131n\u0131n ba\u015f redaktoru R\u00fcst\u0259m Qaliullinin Az\u0259rbaycanda hekay\u0259l\u0259r kitab\u0131 g\u00fcn \u00fcz\u00fc g\u00f6r\u00fcb. \u201cAta v\u0259 o\u011ful\u201d adl\u0131 kitabda m\u00fc\u0259llifin 8 hekay\u0259si toplan\u0131b. Hekay\u0259l\u0259ri ruscadan v\u0259 tatarcadan \u015fair-publisist, t\u0259rc\u00fcm\u0259\u00e7i \u0130lqar T\u00fcrko\u011flu \u00e7evirib. Beyn\u0259lxalq \u201cAla\u015f\u201d \u018fd\u0259biyyat M\u00fckafat\u0131 laureat\u0131, \u015fair-publisist \u018fkb\u0259r Qo\u015fal\u0131 kitaba \u201c\u018fn yeni tatar \u0259d\u0259biyyat\u0131 v\u0259 R\u00fcst\u0259m Qaliullin\u201d [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1496,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[20],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/posts\/1494"}],"collection":[{"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/comments?post=1494"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/posts\/1494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1497,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/posts\/1494\/revisions\/1497"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/media\/1496"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/media?parent=1494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/categories?post=1494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dilimizvarligimiz.az\/api\/wp\/v2\/tags?post=1494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}